Powrót

Ketony - budowa cząsteczek, nazewnictwo, właściwości fizyczne

Spis treści

Budowa cząsteczek ketonów
  • Izomery położenia i izomery szkieletowe ketonów
  • Izomery funkcyjne
Właściwości fizyczne acetonu
  • Rodzaje oddziaływań międzycząsteczkowych w acetonie (w teście diagnostycznym CKE XII 2024.)

Ketony to związki organiczne zawierające grupę karbonylową >C=O połączoną z dwoma grupami węglowodorowymi. W przeciwieństwie do aldehydów grupa karbonylowa nie znajduje się na końcu łańcucha, lecz wewnątrz cząsteczki. Ketony są związkami polarnymi, dobrze rozpuszczalnymi w wodzie (zwłaszcza o krótkich łańcuchach) i mają charakterystyczne właściwości fizyczne.

Materiał przeznaczony dla uczniów liceum realizujących podstawę programową z chemii organicznej.

Czego dowiesz się z tego artykułu

  • jak zbudowane są ketony i jak je nazywać
  • jakie izomery mogą tworzyć ketony
  • dlaczego ketony są polarne
  • jakie właściwości fizyczne ma aceton
  • jakie oddziaływania międzycząsteczkowe występują w ketonach

Fragment artykułu

Atom węgla w grupie karbonylowej ma hybrydyzację sp², dlatego cząsteczki ketonów mają płaską budowę w tej części. Wiązanie C=O jest silnie spolaryzowane — tlen przyciąga elektrony, a węgiel staje się elektrofilowy. To sprawia, że ketony są związkami polarnymi i wykazują oddziaływania dipol–dipol.

Ketony mają wyższe temperatury wrzenia niż alkany o podobnej masie, ale niższe niż alkohole, ponieważ nie tworzą wiązań wodorowych między sobą. Aceton, najprostszy keton, wrze już w 56°C i bardzo dobrze miesza się z wodą.

W ciekłym acetonie występują siły van der Waalsa oraz oddziaływania dipol–dipol. W roztworze wodnym dodatkowo pojawiają się wiązania wodorowe między tlenem grupy karbonylowej a cząsteczkami wody.

Ucz się skutecznie, dokładnie pod wymagania

  • Najważniejsze informacje o ketonach w jednym miejscu
  • Przejrzyste przykłady i wzory
  • Dostęp do wszystkich działów podręcznika
  • Brak reklam i zbędnych dodatków
Odblokuj pełną treść

Dołącz do tysięcy uczniów uczących się z Chem24. Bez zobowiązań.

Pełna wersja artykułu zawiera

  • budowę grupy karbonylowej i jej polaryzację
  • nazewnictwo ketonów i przykłady związków
  • izomerię położenia, szkieletową i funkcyjną
  • właściwości fizyczne ketonów, w tym acetonu
  • rodzaje oddziaływań międzycząsteczkowych w ketonach i ich roztworach

Chcesz kontynuować naukę?

  • Dostęp do pełnych lekcji i przykładów
  • Wyjaśnienia trudnych pojęć krok po kroku
  • Możliwość zadawania pytań
  • Zero reklam
Przejdź do pełnej treści

Ucz się szybciej i skuteczniej z Chem24.

Najczęstsze pytania

Czym ketony różnią się od aldehydów?

W ketonach grupa C=O znajduje się wewnątrz łańcucha, a w aldehydach — na jego końcu.

Dlaczego aceton dobrze miesza się z wodą?

Bo tlen grupy karbonylowej tworzy wiązania wodorowe z cząsteczkami wody.

Czy ketony tworzą wiązania wodorowe między sobą?

Nie — nie mają atomu wodoru związanego z O, N lub F.